Eko-mgła opada. Czy wreszcie przestaniemy kupować udawaną naturę?

​Przez lata żyliśmy w fascynującym, choć cokolwiek absurdalnym świecie ideologicznego marketingu. Wchodząc do osiedlowego dyskontu czy drogerii, człowiek odnosił wrażenie, że nie robi po prostu zakupów, ale wręcz ratuje planetę. Szampon w zielonym opakowaniu? „Dobry dla Ziemi”. Płyn do podłóg? „Z neutralnym śladem węglowym”. Koszula z sieciówki? „Dba o przyszłe pokolenia”.

​Działy marketingu szybko zrozumiały jedno: na naszej trosce o klimat można świetnie zarobić. Wystarczyło dodać na etykiecie parę przymiotników, grafika przedstawiająca soczysty liść i gotowe – cena mogła rosnąć o dwadzieścia procent, a konsument wracał do domu z poczuciem spełnionego obowiązku wobec Matki Natury. PROBLEM w tym, że w wielu przypadkach pod tymi głośnymi deklaracjami nie kryło się dosłownie nic. Prawdziwe zaangażowanie zastąpiono sprawnym, zielonym pędzlem.

​Naczętniej i bezkarnie uprawiany greenwashing powoli jednak zmierza do końca. Podpisana nowelizacja ustawy ograniczająca nieuczciwe praktyki rynkowe zamyka rozdział pod tytułem: „mówmy cokolwiek, byle brzmiało zielono”.

​Eko-ściema pod lupą

​Do tej pory pojęcie „ekologiczny” było jak worek bez dna – można było wrzucić tam wszystko, od plastikowego pudełka, którego 5% pochodziło z recyklingu, po lot samolotem, bo linia lotnicza obiecała posadzić gdzieś drzewo.

​Nowe przepisy wprowadzają zasadę prostą, ale dla wielu marek wręcz brutalną: albo masz na to twarde, certyfikowane dowody, albo milcz. Nie będzie już mowy o:

• ​wymyślaniu własnych, domowych „zielonych znaczków”, które miały udawać niezależne certyfikaty,
• ​nazywaniu całego produktu „eko”, gdy zaledwie nakrętka ma coś wspólnego z recyklingiem,
• ​chwaleniu się spełnianiem wymogów prawnych tak, jakby to była wyjątkowa, ekologiczna zasługa danej firmy.

​I bardzo dobrze. Przez natłok bezwartościowych haseł doszliśmy bowiem do absurdu, w którym produkty naprawdę powstawane z szacunkiem dla środowiska ginęły w szumie krzykliwych reklam korporacji.

​Test z dojrzałości dla firm i konsumentów

​Ta zmiana to nie tylko urzędniczy bat na działy marketingu. To przede wszystkim szansa na odzyskanie zaufania. Przez lata „zielonej ściemy” zaczęliśmy podejrzewać wszystkich i o wszystko – staliśmy się sceptyczni, zmęczeni i obojętni. A obojętność wobec realnych wyzwań klimatycznych to najgorsze, co mogło nas spotkać.

​Oczywiście, same przepisy światopoglądu nie zmienią. Zawsze znajdzie się ktoś, kto spróbuje ominąć paragrafy finezyjnym doborem słów. Jednak wizja kar dochodzących do 10% rocznego obrotu powinna skutecznie schłodzić zapał nawet najbardziej pomysłowych copywriterów.

​Czas najwyższy, by odpowiedzialność za planetę przestała być tanim sloganem z ulotki, a stała się twardym standardem. Czy od września 2027 roku półki sklepowe staną się nudniejsze i mniej zielone? Być może. Ale za to wreszcie zaczną mówić prawdę.

#NieoPolityce